Góc làm việc khi nhà không có phòng riêng
Phần lớn nhà ở đô thị không có phòng làm việc riêng. Chỗ ngồi làm thường là một góc mượn: cuối phòng ngủ, một đầu bàn ăn, hoặc sát tường phòng khách.
Việc khó ở đây không phải là kê cái bàn — mà là làm sao chỗ ấy đủ tách để làm được việc, và đủ gọn để tối đến không còn là chỗ làm việc nữa.
Chọn phòng nào trước
Nếu có quyền chọn, thứ tự thường hợp lý:
- Một góc phòng khách hoặc góc chung — thoáng, sáng, và tối đến bạn rời được.
- Một đầu bàn ăn — chấp nhận được nếu bạn cất đồ đi sau mỗi buổi.
- Phòng ngủ — để cuối, vì trộn chỗ làm với chỗ ngủ là thứ khó gỡ nhất về sau.
Nếu buộc phải đặt trong phòng ngủ thì đừng đặt sao cho nằm trên giường vẫn nhìn thấy màn hình. Chỉ riêng việc quay bàn đi một góc đã đổi khá nhiều.
Tách bằng mắt, không cần xây
- Một tấm bình phong gấp hoặc kệ hở — chắn tầm nhìn nhưng không chắn sáng.
- Một tấm thảm nhỏ dưới bàn — cách rẻ nhất để mắt nhận ra "đây là khu khác".
- Một đèn riêng cho góc làm việc, khác với đèn chung của phòng.
- Quay bàn vuông góc với hướng phòng thay vì áp sát tường theo cùng một chiều với mọi thứ khác.
Ba trong bốn cách trên không tốn mấy tiền, và cái được không phải là thẩm mỹ — nó là tín hiệu cho chính mình biết đang ở chế độ nào.
Cất đi sau mỗi buổi
Đây là điểm sống còn của góc làm việc dùng chung. Nếu cuối ngày mọi thứ vẫn nằm nguyên trên bàn thì phòng không bao giờ trở lại là phòng nghỉ.
- Một cái khay hoặc hộp đựng — hết giờ, gom tất cả vào đó, cất một chỗ.
- Dây nhợ gắn cố định vào bàn, chỉ rút mỗi máy ra.
- Đặt hạn ba phút cho việc dọn — quá lâu là sẽ bỏ sau vài hôm.
Ánh sáng cho họp trực tuyến
Nhiều người ngồi quay lưng ra cửa sổ, thành ra mặt tối thui trên màn hình người khác. Nguyên tắc gọn: nguồn sáng ở phía trước mặt, không ở sau lưng.
- Nếu cửa sổ ở sau lưng, xoay bàn đi hoặc kéo rèm rồi dùng đèn.
- Một đèn bàn hắt vào tường trước mặt thường dễ chịu hơn đèn chiếu thẳng vào mặt.
- Đèn trần ngay trên đầu tạo bóng dưới mắt — thêm một nguồn sáng thấp hơn là đỡ.
Phía sau lưng bạn: người khác nhìn thấy gì
Với góc làm việc trong nhà, cái nền phía sau là chuyện đáng tính vài phút. Không cần dựng cảnh — chỉ cần đừng để lộ những gì bạn không muốn lộ: giường chưa dọn, giấy tờ có thông tin riêng, đồ của trẻ con, cửa ra vào có người qua lại.
Một mảng tường trơn hoặc một cái kệ gọn là đủ. Nếu không xoay bàn được thì một tấm rèm kéo ngang lúc họp cũng xong.
Tiếng ồn và người trong nhà
Góc làm việc trong không gian chung luôn là chuyện của nhiều người, không riêng bạn. Mấy thứ giúp thật:
- Thoả thuận giờ — nói rõ khung giờ nào bạn cần yên, thay vì mong người khác tự đoán.
- Một dấu hiệu nhìn thấy được khi đang họp: đeo tai nghe, hoặc để một vật lên bàn.
- Tai nghe có mic thường cải thiện phía người nghe nhiều hơn là cải thiện phía bạn.
- Đừng chọn góc nằm trên lối đi chính giữa bếp và cửa — chỗ đó cả nhà đi qua suốt ngày.
Điện và dây cho một góc mượn
Góc làm việc kiểu này hiếm khi có sẵn ổ điện đúng chỗ, nên phần dây thường là chỗ lộn xộn nhất.
- Một ổ cắm nhiều lỗ gắn dưới mặt bàn — dây từ đó đi lên, không bò ngang sàn.
- Đừng để dây vắt qua lối đi. Nhà có trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi thì đây là chuyện an toàn, không phải chuyện gọn mắt.
- Dán nhãn hai đầu mấy sợi hay rút — sau một tháng bạn sẽ không nhớ sợi nào của cái gì.
- Đừng nối nhiều ổ chia tầng tầng lớp lớp vào một ổ tường; máy in và ấm siêu tốc cắm chung dễ quá tải.
Khi hai người cùng làm ở nhà
Hai góc trong một nhà nhỏ thì cái vướng nhất không phải là chỗ, mà là tiếng nói: hai cuộc họp cùng giờ trong một phòng là không dùng được.
- Đặt hai góc ở hai phòng khác nhau nếu có thể, kể cả khi một góc phải nhỏ hơn hẳn.
- Không tách phòng được thì quay hai người về hai hướng và ngồi cách xa nhất có thể.
- Báo lịch họp cho nhau từ đầu ngày — phần lớn va chạm là do không biết trước.
- Thoả thuận ai được dùng phòng chung khi hai cuộc họp trùng giờ, quyết một lần cho mọi lần.
Mấy con số đáng biết
Chiều cao mặt bàn và chiều cao ghế nên khớp nhau sao cho cẳng tay gần song song mặt bàn, bàn chân đặt phẳng xuống sàn. Ghế quá cao thì kê một vật dưới chân; bàn quá cao mà ghế không nâng được thì đó là lý do vai bạn mỏi.
Màn hình đặt sao cho cạnh trên ngang tầm mắt hoặc thấp hơn chút. Dùng laptop lâu thì kê máy lên và dùng bàn phím rời — đây là thay đổi rẻ nhất trong tất cả những thứ liên quan tới ngồi lâu.
Ba điều gọn lại
- Để phòng ngủ làm lựa chọn cuối, và nếu buộc phải đặt ở đó thì đừng để nằm trên giường vẫn thấy màn hình.
- Tách bằng thảm, đèn riêng và hướng bàn — rẻ, và cái được là tín hiệu chế độ chứ không phải thẩm mỹ.
- Dọn trong ba phút cuối buổi, nếu không thì phòng không bao giờ trở lại là chỗ nghỉ.